Gedrag in de klas groen-14

Begrijpen

Geen kind komt naar school met het idee om eens flink dwars te gaan liggen. Uitdagend gedrag op school is vaak een signaal of roep om hulp. Kinderen laten met hun gedrag zien hoe het met ze gaat. Het is belangrijk om te erkennen dat ze het beste gedrag vertonen dat ze op dat moment kunnen laten zien. Wanneer een kind uitdagend gedrag vertoont, is het essentieel om te onderzoeken wat daarachter schuilt. Oftewel dat we kijken achter het gedrag. 

Handelingsvragen

“Er bestaan geen lastige leerlingen, wel leerlingen met uitdagend gedrag”. In het denken en praten over moeilijke onderwijssituaties is dit pedagogische uitgangspunt een belangrijke basis. De omgeving speelt een belangrijke rol. Gedrag, ook uitdagend gedrag, vindt altijd plaats in interactie met de omgeving; de leraar, de medeleerlingen, de klassensituatie, de thuissituatie, de opdrachten die de leerling moet uitvoeren, enzovoort. Dit betekent ook dat de rol van onderwijsprofessionals van groot belang is. De manier waarop er naar een leerling wordt gekeken, naar wat het gedrag van de leerling bij jou als onderwijsprofessional teweegbrengt en de manier waarop de schoolorganisatie, klassenorganisatie, en instructie en jouw relatie met de leerling vormgeeft heeft effect op het gedrag van de leerling1 

Het gaat dus niet zozeer over ‘lastig’ gedrag van leerlingen, maar over de handelingsvragen van onderwijsprofessionals die voortkomen uit dat gedrag. Je hebt zelf tools in handen om het gedrag te veranderen of er op een andere manier mee om te gaan. Op Binnenplaats delen we handige tools en inspiratiebronnen. Kom je er niet uit? Stel dan je vraag op het forum.

Gedrag is een signaal

In de klas heb je te maken met verschillende soorten gedrag. We kunnen het onderverdelen in:

Internaliserend gedrag

zitten er kinderen in de klas die bang zijn om fouten te maken, niet naar school willen, stilletjes en gespannen zijn? Gevoelens van onzekerheid, angst en verdriet horen bij de ontwikkeling. Maar het is goed om extra alert hierop te zijn, want deze vormen van ‘internaliserend’ gedrag zijn namelijk moeilijk te herkennen. Wil je hiermee aan de slag, kijk dan op de pagina Ondersteuning.

Externaliserend gedrag

Soms heb je te maken met gedrag waar je les behoorlijk door verstoord kan worden. Voorbeelden hiervan zijn dwarsheid, onrust, brutaliteit, agressiviteit, weinig concentratie en overbeweeglijkheid. Voor veel van deze leerlingen is hun eigen gedrag ook lastig, het hindert hen bij het leren en in de omgang met andere kinderen. Ook het klasklimaat kan negatief beïnvloed worden. Wat gebeurt er met jou als een leerling regelmatig uitdagend gedrag vertoont? En wat kan je het beste doen? Afleiding bieden, emoties verwoorden of humor inzetten kan helpen. Wil je meer weten? Check de pagina Ondersteuning.

Preventief werken

In de dynamiek van het klaslokaal kunnen eenvoudige stappen veel betekenen om gedragsproblemen te voorkomen. Het begint met sterke relaties opbouwen. Een vriendelijke begroeting aan de deur kan de toon zetten voor de hele dag. Het bewust creëren van een positieve sfeer in de klas, het bevorderen van goede groepsdynamiek en een gevoel van gedeelde verantwoordelijkheid kunnen ook effectief zijn in het voorkomen van gedragsproblemen.

Inspiratiebronnen

Site

Elk kind heeft andere eigenschappen en bijzonderheden. Een positieve benadering houdt in dat je al die specifieke kenmerken ziet, maar niet veroordeelt. Het is ook belangrijk om te zorgen dat een kind zich gezien, gehoord en begrepen voelt. Meer weten, lees dan hier verder op de site van NRO.

Artikel

Zaken als tact, intuïtie, sensitiviteit en responsiviteit een cruciale rol spelen bij het professioneel pedagogisch handelen. Meer weten, lees dan dit artikel.

Artikel

Benieuwd welke stappen je nu al kan zetten? Lees dan dit artikel.

Tool

Leerlingen hebben een ondersteunende, gestructureerde en veilige omgeving nodig. Een omgeving waarin leerlingen zich geaccepteerd voelen. Daarbij speelt houding en aanpak van de leraar, evenals het gedrag van leerlingen een grote rol. Lees meer in dit artikel.

Podcast

Een inspirerende podcast met Bart Heeling. 

Meer over gedrag in de klas

Verder naar

Heb je een vraag?

Heb je een vraag over gedrag in de klas? Loop je ergens tegenaan en zou je graag willen horen hoe andere professionals dit aanpakken? Stel je vraag op het forum. 

Back to top