In 2025 is er in elke wijk minstens één inclusieve voorziening – dat is de ambitie die alle schoolbesturen van het basisonderwijs en het gespecialiseerd onderwijs uit Amsterdam en Diemen hebben uitgesproken. Enkele scholen zijn al een eind op weg, er zijn scholen die zelfstandig richting inclusief onderwijs bewegen én er zijn scholen die graag inclusiever willen leren denken en doen maar nog een zetje kunnen gebruiken. Daarom maakt het samenwerkingsverband het mogelijk dat een aantal scholen begeleiding krijgt om het veranderproces op gang te brengen. Garage2020 begeleidt dit traject. Ze houden ons regelmatig op de hoogte. Hoe gaat het nu?
Sinds 2023 werken we als Garage2020 samen met basisscholen in Amsterdam aan het realiseren van inclusief onderwijs. Het eerste jaar stond in het teken van het opbouwen van de samenwerkingen en het verkennen van de kansen en uitdagingen bij iedere school, zoals bijvoorbeeld te zien is in deze video bij de Fiep Westendorpschool. We hebben veel interessante stappen gezet, veel inspiratie opgedaan en elkaar beter leren kennen. Inmiddels zijn we verder en zetten de scholen een concrete vervolgstap: iedere school gaat aan de slag met een pilotrichting. Een SO-expert structureel verbonden aan je reguliere school? Drie maanden lang alle administratieve lasten opschorten? We vertellen je er meer over.
Kansen en uitdagingen in één systeemkaart – dit heeft het eerste jaar onderzoek opgeleverd
Vanaf september 2024 lag de focus op de belangrijkste uitdagingen die de scholen ervaren bij het verwezenlijken van inclusief onderwijs: werkdruk, het gebrek aan zorgexpertise en de samenwerking binnen de wijk. Deze waardevolle inzichten hebben we samengebracht in een systeemkaart. Dit is de basis voor alle verdere stappen.
In de onderstaande video vertellen Bastiaan en Julia over wat we hebben opgehaald met de scholen en zie je het resultaat: alle inzichten bij elkaar op de systeemkaart. Wat zijn de grootste uitdagingen op het niveau van de school, de wijk, in Amsterdam-Diemen en landelijk? En waar bouwen we op voort?
Minder noteren, kracht van de wijk benutten – deze stappen gaan we testen in een pilot
De leerkracht lost samen met de leerlingen problemen in de klas rondom inclusiviteit op? De administratie van de leerlingen vastleggen via leerlingenreizen? Elke leerkracht een buddyleerkracht om eens per maand mee te reflecteren op inclusie? Tijdens co-creatiesessies ontwikkelden we samen met de schoolteams – op basis van hun eigen specifieke behoeften – mogelijke oplossingen. Deze oplossingen vertaalden we naar pilotprojecten. De scholen gaan deze mogelijke oplossingen in de praktijk testen. Samen onderzoeken we: is het effectief? Wat werkt? Wat juist niet?
Tot welke pilotrichtingen zijn we precies gekomen? In de video vertelt Lindsey er meer over.
Welke rol kan het bestuur spelen om scholen te ondersteunen?
De systeemkaart en de pilotrichtingen hebben we gepresenteerd aan de besturen. Onze vraag aan hen was: Welke rol kan het bestuur spelen om scholen te ondersteunen bij het realiseren van inclusief onderwijs?
Bestuurders gaven aan invloed te kunnen uitoefenen op de administratiedruk, door in samenspraak met scholen vast te leggen wat er wél en wat er niet geadministreerd hoeft te worden. Zij gaven ook aan een rol te kunnen spelen bij de ervaren prestatiedruk van scholen, door af te spreken wat belangrijke indicatoren zijn voor scholen om te laten zien dat zij goed inclusief onderwijs leveren. Vaak zijn dit niet alleen toetsscores, maar ook zaken zoals schoolplezier en veiligheid op school.
Tot slot gaven bestuurders aan dat zij een rol kunnen spelen bij het professionaliseren op de scholen, door de juiste thema’s te agenderen in het meerjarenplan.
Hoe gaan we verder?
De aankomende periode kiest iedere school welke welke pilotrichting zij gaan uitproberen op hun school. Zij zullen deze op hun school implementeren. Hierna evalueren we of de pilotrichting effectief is geweest.
Meer weten over Garage2020 en
het traject dat ze hier doen?
Wil je meer weten over wat Garage2020 precies doet? Lees dan deze pagina over wie Garage2020 is, wat ze doen, en wat dat te maken heeft met inclusief onderwijs. Daarnaast raadpleeg je daar de toolbox inclusief onderwijs. Die is door Garage2020 in samenwerking met de deelnemende scholen ontwikkeld. Raadpleeg de toolbox om zelf aan de slag te gaan met inclusief onderwijs! om zelf laagdrempelig aan de slag te gaan . Wil je nog meer lezen en horen over inclusief onderwijs? Kijk dan de webinar terug die Garage2020 in samenwerking met het SWV gaf over inclusief onderwijs op de voorlopersscholen en het traject waar ze mee bezig zijn.
